Stawka diety krajowej
| Przedział czasowy | Stawka |
|---|
| mniej niż 8 godzin | dieta nie przysługuje |
| od 8 do 12 godzin | 22,50 zł |
| ponad 12 do 24 godzin | 45,00 zł |
Kwotę określa § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności z tytułu podróży służbowej (t.j. Dz.U. 2023 poz. 2190). Obowiązuje od 1 stycznia 2023 r. i od tamtej pory nie była zmieniana; wcześniej było to 38,00 zł, a przed 2022 rokiem 30,00 zł.
Ta sama kwota pełni dwie role naraz. Jest minimalnym świadczeniem, poniżej którego pracodawca zejść nie może (art. 77⁵ § 4 Kodeksu pracy), i granicą zwolnienia podatkowego: wypłata do wysokości z rozporządzenia jest wolna od podatku i nie wchodzi do podstawy wymiaru składek, a wszystko ponad tę granicę stanowi przychód ze stosunku pracy. Szerzej opisuje to przewodnik po należnościach nieopodatkowanych.
Jak liczy się doba podróży
Zegar rusza w momencie wyjazdu i biegnie w 24-godzinnych dobach ruchomych aż do powrotu (§ 7 ust. 2). Północ nie ma tu żadnego znaczenia, więc nie ma też czeskiego ani słowackiego liczenia po dniach kalendarzowych. Kalkulator dzieli podane godziny dokładnie tak samo: tyle pełnych dób, ile mieści się w podróży, plus ewentualna reszta jako doba rozpoczęta.
Przy podróży nie dłuższej niż jedna doba stosuje się progi z tabeli powyżej. Rozpoczęta niepełna doba na końcu dłuższej podróży ma jednak własną, łagodniejszą drabinkę:
| Przedział czasowy | Część stawki |
|---|
| 8 godzin i mniej | 50 % stawki |
| ponad 8 do 24 godzin | Stawka podstawowa |
Różnica jest zasadnicza: w rozpoczętej dobie nie ma progu zerowego. Krótka samodzielna podróż poniżej 8 godzin nie daje nic, ale te same 3 godziny doliczone do podróży 27-godzinnej dają połowę należności.
Granice działają co do minuty i nie są symetryczne:
- dokładnie 8 godzin to już 50 %, bo przepis mówi „od 8 do 12 godzin”,
- dokładnie 12 godzin to nadal 50 %, bo pełna kwota wymaga „ponad 12”,
- dokładnie 24 godziny mieszczą się jeszcze w wariancie „nie dłużej niż dobę” i dają 100 %,
- 24 godziny i dokładnie 8 to pełna doba plus połowa, a 24 godziny i 8 godzin z minutą to już dwie pełne stawki.
Każdą dobę kalkulator zaokrągla osobno do grosza, a wynikiem jest suma tych kwot. Samo rozporządzenie żadnej reguły zaokrąglania nie zawiera, więc grosze zostają: 22,50 zł czy 56,25 zł to kwoty do wypłaty, a nie liczby do wygładzenia.
Przykład podróży krajowej
Pracownik wyjeżdża we wtorek o 06:00 i wraca w środę o 07:00, czyli podróż trwa 25 godzin. Bezpłatnych posiłków nie miał zapewnionych.
- pierwsza pełna doba → 100 % → 45,00 zł
- rozpoczęta doba, 1 godzina, czyli do 8 godzin → 50 % → 22,50 zł
- Razem: 67,50 zł
Gdyby wrócił jeszcze we wtorek o 18:00, podróż trwałaby 12 godzin i mieściła się w progu „od 8 do 12”, więc należność wyniosłaby 22,50 zł. Jedna minuta później, przy 12 godzinach i 1 minucie, byłoby to już 45,00 zł. Podstawą rozliczenia jest w obu przypadkach wypełnione polecenie wyjazdu służbowego.
Podróż zagraniczna
Za granicą zegar rusza dopiero na granicy: podróż zagraniczna trwa od przekroczenia granicy państwowej w drodze za granicę do jej przekroczenia w drodze powrotnej, przy transporcie lotniczym od startu z ostatniego lotniska w kraju do lądowania na pierwszym lotnisku w kraju, a przy morskim od wyjścia statku z ostatniego portu polskiego (§ 12). W kalkulatorze podajesz zatem czas poza granicami Polski, a nie godziny wyjazdu z domu.
Doba pozostaje ruchoma, ale ułamki są inne niż w kraju (§ 13 ust. 3):
| Czas poza granicami RP | Część stawki |
|---|
| 8 godzin i mniej | 1/3 stawki |
| ponad 8 do 12 godzin | 50 % stawki |
| ponad 12 godzin | Stawka podstawowa |
Stawkę bierze się z załącznika do rozporządzenia, według państwa docelowego, i w walucie, w jakiej określa ją przepis: dla Niemiec w euro, dla Stanów Zjednoczonych w dolarach, dla Norwegii w koronach norweskich. Przeliczenie na złote następuje dopiero przy rozliczeniu, według średniego kursu NBP z dnia wypłaty zaliczki (§ 20 ust. 3), dlatego kalkulator zostawia kwotę w walucie stawki.
Przykład: wyjazd do Niemiec (49,00 €), poza granicami Polski 58 godzin 30 minut.
- dwie pełne doby → 2 × 100 % → 98,00 €
- rozpoczęta doba, 10 godzin 30 minut, czyli ponad 8 do 12 godzin → 50 % → 24,50 €
- Razem: 122,50 €
Stawkę dla konkretnego państwa sprawdzisz w wyszukiwarce powyżej, a pełne zestawienie stawek i limitów noclegowych znajdziesz w tabeli diet zagranicznych.
Co pomniejsza dietę
Jeżeli pracownik miał w podróży zapewniony bezpłatny posiłek, należność za tę dobę się zmniejsza. Procenty zależą od rodzaju posiłku i są inne w kraju:
| Posiłek | Pomniejszenie |
|---|
| Śniadanie | −25% |
| Obiad | −50% |
| Kolacja | −25% |
niż za granicą:
| Posiłek | Pomniejszenie |
|---|
| Śniadanie | −15% |
| Obiad | −30% |
| Kolacja | −30% |
Trzy zasady, na których najczęściej wykłada się arkusz kalkulacyjny:
- Podstawą jest zawsze pełna dieta, a nie kwota przypadająca na daną dobę. W dobie rozliczanej w połowie albo w jednej trzeciej potrącenie i tak liczy się od 100 % stawki.
- Wynik nie schodzi poniżej zera. Nadwyżka potrącenia nie przechodzi na kolejną dobę ani nie pomniejsza ryczałtów.
- Posiłek pomniejsza tę dobę, na którą przypadł, a nie całą podróż zbiorczo.
Podróż krajowa 10 godzin z bezpłatnym obiadem: należność to 22,50 zł, ale potrącenie 50 % liczone od pełnej diety wynosi 22,50 zł, więc do wypłaty zostaje 0,00 zł. Z obiadem i kolacją potrącenie liczone od pełnej diety wyniosłoby 33,75 zł, ale nie może przekroczyć należności tej doby, więc kalkulator potrąca 22,50 zł i wynik zatrzymuje się na 0,00 zł.
Podróż do Czech (41,00 €) trwająca 7 godzin, z bezpłatnym obiadem: należność za dobę to jedna trzecia stawki, czyli 13,67 €, potrącenie to 30 % pełnej stawki, czyli 12,30 €, więc do wypłaty zostaje 1,37 €. Przy trzech zapewnionych posiłkach potrącenie przekracza należność i zostaje 0,00 €.
Kwot nie zwiększają natomiast rzeczywiste wydatki podróży. Nocleg, bilety i parkowanie rozlicza się osobno na podstawie dokumentów, a używanie prywatnego samochodu ma własną stawkę, opisaną w poradniku o kilometrówce.
Ryczałty poza kalkulatorem
Kalkulator liczy same diety. Rozporządzenie przewiduje obok nich ryczałty, które mają własne warunki i własne podstawy, a rozlicza się je na poleceniu wyjazdu służbowego:
| Świadczenie | Wysokość |
|---|
| Ryczałt za nocleg w kraju bez rachunku (§ 8 ust. 3) | 150 % diety = 67,50 zł za nocleg obejmujący północ; nocleg krótszy niż 6 godzin między godzinami 21 i 7 jest naliczany z adnotacją, a nie odrzucany |
| Limit zwrotu kosztów noclegu z rachunkiem w kraju (§ 8 ust. 1) | 20-krotność diety = 900,00 zł za dobę hotelową |
| Ryczałt na dojazdy komunikacją miejscową w kraju (§ 9 ust. 1) | 20 % diety = 9,00 zł za każdą rozpoczętą dobę pobytu, niezależnie od prawa do diety |
| Ryczałt za nocleg za granicą bez rachunku (§ 16 ust. 2) | 25 % limitu noclegowego danego państwa |
| Ryczałt na komunikację miejscową za granicą (§ 17 ust. 3) | 10 % diety za każdą rozpoczętą dobę pobytu |
| Ryczałt na dojazd do dworca, lotniska lub portu (§ 17 ust. 1) | jedna dieta w miejscowości docelowej i w każdej miejscowości noclegu, 50 % przy dojeździe w jedną stronę |
Ryczałt na dojazdy ma inną podstawę niż dieta: liczy rozpoczęte doby pobytu, więc krótki wyjazd bez prawa do diety i tak daje 9,00 zł. Wszystkie ryczałty odpadają, gdy pracownik nie ponosi kosztów, na pokrycie których są przeznaczone. Komplet stawek zebrany jest w tabeli diet i kilometrówki.
Zapowiadana zmiana z 45,00 zł na 60,00 zł
Projekt rozporządzenia MRPiPS (RCL 12406408) podnosi dietę krajową do 60,00 zł i przepisuje cały załącznik ze stawkami zagranicznymi. Ponieważ ryczałty są procentami diety, cała kaskada przelicza się sama: nocleg 90,00 zł, limit noclegu 1 200,00 zł, dojazdy 12,00 zł. Wersja projektu z 21 maja 2026 r. wskazuje wejście w życie 1 stycznia 2027 r., ale akt nie jest podpisany ani opublikowany, więc przez cały 2026 rok obowiązuje 45,00 zł i tę stawkę stosuje kalkulator. Kontekst i przepis przejściowy opisuje poradnik o diecie w delegacji krajowej.
Najczęstsze błędy
- Liczenie po dniach kalendarzowych. Doba biegnie od godziny wyjazdu, nie od północy. Nawyk przeniesiony z czeskich albo słowackich rozliczeń raz zawyża, raz zaniża wynik.
- Potrącanie od kwoty przypadającej na dobę. Podstawą jest pełna dieta, także wtedy, gdy za dobę należy się połowa albo jedna trzecia.
- Zerowanie rozpoczętej doby poniżej 8 godzin. Próg zerowy istnieje wyłącznie przy podróży nie dłuższej niż jedna doba; w dobie rozpoczętej najniższa wartość to 50 %.
- Liczenie podróży zagranicznej od wyjazdu z domu. Za granicą zegar rusza na granicy albo przy starcie samolotu, a odcinek krajowy rozlicza się osobno.
- Mieszanie procentów krajowych i zagranicznych. W kraju jest to 25 / 50 / 25, za granicą 15 / 30 / 30. Kto rozlicza oba rodzaje podróży, powinien mieć te zestawy rozdzielone.
Często zadawane pytania
Ile wynosi dieta krajowa w 2026 roku?
45,00 zł za dobę podróży krajowej. Stawka obowiązuje od 1 stycznia 2023 r. i przez cały 2026 rok pozostaje bez zmian. Podniesienie do 60,00 zł jest projektowane od 1 stycznia 2027 r., ale rozporządzenie nie zostało jeszcze podpisane ani opublikowane.
Czy doba podróży liczy się od północy?
Nie. Polska doba podróży jest ruchoma: biegnie 24 godziny od momentu wyjazdu i tak samo liczy ją kalkulator. Kalendarz nie ma tu żadnego znaczenia, więc podróż zaczęta o 20:00 kończy pierwszą dobę następnego dnia o 20:00.
Jak liczy się rozpoczęta doba przy podróży dłuższej niż 24 godziny?
Rozpoczęta niepełna doba do 8 godzin daje 50 % diety, a ponad 8 godzin całe 100 %. W rozpoczętej dobie nie ma progu zerowego, znanego z podróży nie dłuższej niż jedna doba: nawet jedna minuta daje połowę należności.
Od jakiej kwoty liczy się potrącenie za bezpłatny posiłek?
Zawsze od pełnej diety, także w dobie, za którą przysługuje tylko połowa albo jedna trzecia. W podróży krajowej jest to 25 % za śniadanie, 50 % za obiad i 25 % za kolację, w zagranicznej 15 %, 30 % i 30 %. Wynik nie schodzi poniżej zera i nie przenosi się na kolejną dobę.
Od kiedy liczy się doba podróży zagranicznej?
Od przekroczenia granicy państwowej w drodze za granicę do jej przekroczenia w drodze powrotnej, przy transporcie lotniczym od startu z ostatniego lotniska w kraju do lądowania na pierwszym lotnisku w kraju (§ 12). W kalkulatorze podajesz właśnie te momenty, a nie godziny wyjazdu z domu.
Czy kalkulator liczy ryczałt noclegowy i ryczałt na dojazdy?
Nie, kalkulator liczy same diety. Ryczałty mają własne warunki: nocleg 150 % diety, czyli 67,50 zł, za każdy nocleg obejmujący północ (nocleg krótszy niż 6 godzin między godzinami 21 i 7 locco nalicza i oznacza adnotacją), a dojazdy 20 % diety, czyli 9,00 zł, za każdą rozpoczętą dobę pobytu. Rozlicza się je na poleceniu wyjazdu służbowego.
Stawka krajowa i mechanika dób wynikają z rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności z tytułu podróży służbowej (t.j. Dz.U. 2023 poz. 2190, § 7–§ 9), stawki zagraniczne z załącznika do tego rozporządzenia oraz z § 12–§ 17, a granice zwolnienia z ustawy o PIT (art. 21 ust. 1 pkt 16) i rozporządzenia składkowego (§ 2 ust. 1 pkt 15). Stan prawny: sierpień 2026 r.
